• Trang chủ
  • Bích Khê
  • Tác phẩm
  • Thi hữu
  • Diễn đàn lý luận
  • Thơ phổ nhạc
  • Tư liệu
  • Tin văn
  • Bạn đọc
  • Liên kết website
  • Thi tập
  • Tự truyện
MENU
  • Thi tập
  • Tự truyện
Hỗ trợ - Tư vấn
Thông tin cần biết
TỲ BÀ
.......
Tôi qua tim nàng vay du dương 
Tôi mang lên lầu lên cung Thương 
Tôi không bao giờ thôi yêu nàng 
Tình tang tôi nghe như tình lang 

Yêu nàng bao nhiêu trong lòng tôi 
Yêu nàng bao nhiêu trên đôi môi 
Đâu tìm Đào Nguyên cho xa xôi 
Đào Nguyên trong lòng nàng đây thôi 

Thu ôm muôn hồn chơi phiêu diêu 
Sao tôi không màng kêu: em yêu 
Trăng nay không nàng như trăng thiu 
Đêm nay không nàng như đêm hiu 

Buồn lưu cây đào tìm hơi xuân 
Buồn sang cây tùng thăm đông quân 
Ô! Hay buồn vương cây ngô đồng 
Vàng rơi! vàng rơi: Thu mênh mông. 
 
Thi hữu
 
BUỔI SÁNG ẤY TÔI BƯỚC VÀO TUỔI 25 - Ký của THANH THẢO

BUỔI SÁNG ẤY TÔI BƯỚC VÀO TUỔI 25 - Ký của THANH THẢO



 

Nguồn: vhntquangngai, 04/05/2022 09:04:17 AM         

Từ: Vanvn- CẬP NHẬT NGÀY: 30 THÁNG BA, 2022 LÚC 00:19

 

Nhà thơ Thanh Thảo

Với thế hệ chúng tôi, đó là thời kỳ đầy những khao khát, ngây thơ, hăng hái nhiều khi quá mức, sẵn sàng xung phong ra chiến trường, giáp mặt chiến tranh, nhưng lại rất lúng túng và thiếu tự tin khi phải đối diện với những toà soạn báo, những biên tập viên xuất bản. Tôi nhớ hồi đó, được in một bài thơ hoặc một truyện ngắn là một sự kiện ghê gớm lắm với tác giả trẻ, có thể khiến họ lâng lâng đến hàng… tháng.

Có người viết văn làm thơ từ năm 17 tuổi và lập tức nổi tiếng. Có người, mãi ngoài 40 xuân mới chính thức “vào cuộc” văn chương, và cũng từ đó mới thành… nhà văn trẻ. Nên có thể, ta sẽ gặp giữa cuộc hội ngộ nhà văn trẻ những mái đầu tóc xanh đen bóng mượt như vừa “bóc ra” từ trang quảng cáo dầu gội đầu, xen lẫn những mái tóc nhà văn trẻ bắt đầu tiêu muối khói sương. Họ đều là những nhà văn trẻ cả, người chín sớm, người chín muộn, người mãi mãi xanh non… Chỉ có điều, thời kỳ được gọi là nhà văn trẻ có lẽ là thời kỳ sung sướng nhất trong đời người cầm bút.

Năm 1970, trước khi đi chiến trường, tôi có cảm giác không khí Hà Nội lúc ấy căng ra vì tin chiến sự và vì… thơ. Khắp nơi nghe bạn bè bàn về thơ, người không dính dáng lắm tới văn học cũng bàn về thơ, cũng hồi hộp chờ sự xuất hiện hàng tuần của những bài thơ mới, của những tác giả mới, đương nhiên đó là những tác giả trẻ.

Ngày ấy, những tác phẩm “từ miền Nam gửi ra”, từ tuyến lửa khu Ba khu Bốn Vĩnh Linh Quảng Trị gửi ra được người ta đón nhận như những người thân của mình mới từ chiến trường trở về. Có lẽ, đó là thời kỳ may mắn nhất cho văn học, thời mà văn học được “ưu tiên, ưu đãi” mặc dù không có tem phiếu hay sổ mua hàng đặc biệt. Bây giờ nghĩ lại, những yếu tố thuận lợi ấy cho sự tiếp nhận văn học mới chỉ là điều kiện cần, chứ chưa phải điều kiện đủ cho văn học. Điều kiện đủ lại ở chính nội lực của người sáng tác, ở sự tự ý thức cao độ của người sáng tác.

Thời kỳ ấy, sau khi đã mệt mỏi vì những cuộc đưa tiễn dù rất cảm động trong thơ, nhiều nhà thơ trẻ, cả những người chỉ trẻ chứ chưa phải là nhà thơ trẻ như tôi, đã bằng nhiều cách để được trực tiếp đi chiến trường, để trở thành “người được đưa tiễn”. Giống như cách mà trước đó, nhà thơ Nguyễn Mỹ và Lê Anh Xuân đã từ những “Cuộc chia ly màu đỏ” và “Nhớ mưa quê hương” đi thẳng tới chiến trường với những bài thơ đầy linh cảm:

“Tôi không ngớt nghĩ về em và tôi thấy

Tôi phải đến ngay nơi đối mặt quân thù

Không chỉ tình yêu vượt núi lớn, sông sâu

Đây là chuyện giữa con người với quỉ…”

(“Tôi không ngớt nghĩ về em và tôi thấy“- thơ Nguyễn Mỹ)

Những ngày cuối thu năm 70 ấy, tôi mang một ba lô gạch hớn hở đi bộ trong các phố Hà Nội rồi đi thẳng lên Quảng Bá, nơi các bạn tôi đang tập trung trong một khoá “đào tạo cấp tốc” các nhà văn trẻ để bổ sung cho lực lượng văn nghệ ở khắp các chiến trường miền Nam. Gặp những Lê Điệp, Nguyễn Khắc Phục, Trần Vũ Mai, Nguyễn Văn Đồng, Vũ Ân Thy, Đỗ Nam Cao, Phạm Quang Nghị, Lê Quang Trang… đang hì hục sáng tác trong các lớp học khá tuềnh toàng của khu sáng tác Quảng Bá, tôi đeo ba lô gạch đi thẳng vào… lớp, và lập tức được đón tiếp như một chú bộ đội mới ở chiến trường ra, mặc dù tôi vừa từ một… quán bia hơi ở Đường Thành – Phùng Hưng lên, sau khi đã tu vội được “hai cái ba hào” – tức một lít bia hơi.

Tôi không may mắn được vào lớp học này, dù đã cố xin, nhưng rồi tôi lại may hơn các bạn tôi ở đó, là được đi chiến trường trước họ ba tháng. Chắc rồi, một lúc nào người ta sẽ viết về lớp đào tạo nhà văn trẻ đặc biệt này, về những đóng góp của lớp nhà văn ấy cho văn học cách mạng, và cho văn học nói chung. Và trước hết, người ta sẽ nói về một người thầy đặc biệt của lớp học ấy, nhà văn Nguyên Hồng, người đã thành nhà văn trẻ nổi tiếng ngay từ năm 18 tuổi. Bao nhiêu là nước mắt của Nguyên Hồng đã chảy trong lớp học (Nguyên Hồng vốn mau nước mắt) cùng với các học trò của mình, những người lúc ấy cũng chưa thật tự tin là mình sẽ thành nhà văn trẻ, nhưng lại có linh cảm mình sẽ viết được một cái gì đấy khi thực sự ở giữa chiến trường.

Và nhà văn đàn anh Nguyên Hồng khóc cũng vì ông linh cảm một điều: trong số những cô gái chàng trai có thể trở thành nhà văn trẻ này, sẽ có người mãi mãi không còn cơ hội để trở thành nhà văn trẻ: họ chết trẻ, là liệt sĩ trẻ trước khi kịp trở thành nhà văn trẻ.

Linh cảm của Nguyên Hồng là đúng. Giữa đường Trường Sơn, trạm 54, Nguyễn Văn Long, người trẻ nhất trong lớp đào tạo nhà văn trẻ cho chiến trường, đã vĩnh viễn nằm lại. Long đã từng viết những bài thơ đầy xúc cảm và cũng đầy linh cảm trước khi đi chiến trường. Trần Vũ Mai, người bạn cùng lớp viết văn với Long, sau này thành một nhà thơ tài năng và đầy cá tính, người đã chịu đựng nổi cuộc chiến tranh nhưng đã không chịu đựng nổi cuộc hoà bình và đã vĩnh viễn ra đi năm 1991, Mai đã có cuộc chia tay với Long ở trạm 54 mà Đoàn Tử Diễn thuật lại trong nhật ký của mình được công bố sau khi Mai qua đời: “Chia tay, Long ôm lấy mình (Trần Vũ Mai) khóc như người ta trút nước, không buông ra được… Nửa gói đường còn lại cùng một mẩu sâm phòng thân, Mai gửi lại Long. Đêm hôm đó Mai ra chiều nghĩ ngợi. Võng hắn động cựa tới gần sáng. – Diễn ạ, Long khó qua được lắm. Tao linh cảm. Một cảm giác rất lạnh khi nó ôm lấy tao”. (Trích nhật ký Đoàn Tử Diễn).

Vậy là trạm 54 đường dây 559, nơi bắt đầu con đường rẽ về chiến trường khu Năm. Vượt khoảng đó đúng hai mươi trạm, trạm 73, và trước đó khoảng 3 tháng, tôi cũng đã bị cơn sốt rét đầu tiên quật đổ:

“buổi sáng ấy tôi bước vào tuổi 25

ở đường dây 559 – trạm 73

ngày sinh nhật bắt đầu bằng cơn sốt

cổ đắng khô ngồi thở trên đỉnh dốc

bạn mở bi-đông nhường hớp nước cuối cùng

hớp nước cuối cùng giữa cơn sốt đầu tiên

ngày sinh nhật tuổi 25 mình được uống”

(Trường ca “Những người đi tới biển”)

Người bạn đã nhường cho tôi hớp nước cuối cùng ấy – một dược sĩ cao cấp mới ra trường – cũng đã không qua hết con đường Trường Sơn: anh nằm lại ở một trạm xá đường dây 447 thuộc đất Cam-pu-chia:

“Tin người bạn vừa nằm xuống

đến với tôi từ một giọng bình thường

một người chưa quen

gió vần vụ trên nóc rừng buổi sớm”

(Nguồn sáng trắng)

Và tôi đã kịp thành người lính, trước khi có thể thành nhà thơ trẻ. Bạn bè của tôi cũng vậy, chẳng ai ngờ mình sẽ thành cái gì. Nguyễn Khắc Phục mặc dù giàu trí tưởng tượng, chắc không hình dung nổi sau này mình lại thành nhà văn nhà viết kịch nổi tiếng và ăn khách đến thế, người đã viết hàng trăm kịch bản phim và sân khấu, đã có những bộ tiểu thuyết dày sù sụ mà anh em trong nghề vẫn gọi đùa là theo “trường phái cục gạch”. Phạm Quang Nghị chắc cũng không ngờ sau này mình trở thành Bộ trưởng Bộ Văn hoá, và sau 10 năm là Bí thư Thành ủy Hà Nội. Khi về hưu, Phạm Quang Nghị đã chính thức thành một “nhà văn chín muộn”. Còn Nguyễn Văn Đồng bạn tôi lại trở thành một chủ quán kiêm đầu bếp một quán bánh cuốn vỉa hè vì trót ôm giấc mộng văn chương… Rồi Đỗ Nam Cao lành hiền và khiêm nhượng trước khi từ giã cõi đời đã thành một nhà thơ dân tộc-hiện đại với những bài thơ tuyệt hay và đầy linh cảm.

Bạn tôi, mỗi người một số phận, một cảnh ngộ, nhưng họ đã từng… trẻ, từng khát khao cháy lòng được đi chiến trường, được qua những thử thách trong chiến tranh mà viết được chút gì, và sau cùng, có thể trở thành… nhà văn trẻ. Phần tôi, suốt những năm ở chiến trường, người ta thì “thăng tiến” hoặc cùng lắm là “thăng trầm”, còn tôi chỉ thấy trầm mà chẳng thấy thăng, nhưng tự thâm tâm, tôi biết, mình đã được nhiều lắm. Nhiều lúc bị “hành” đến “lên bờ xuống ruộng” thì sau đó, lại chợt thấy mình… được, được “hành” để rắn chắc thêm, bình tĩnh thêm, từng trải hơn.

Trong một lần qua Đồng Tháp Mười trong chiến dịch “Mùa hè đỏ lửa” năm 1972, tôi đã tình cờ gặp một người bạn ở cái lớp viết văn đáng nhớ ấy khi đang cùng “chém vè” tránh những cặp mắt điên đảo của đám trực thăng “cá rô”:

“Tôi gặp thằng bạn thân trong một chuyến bất ngờ

đêm Mỹ Long hai đứa nằm lộ đất

trải dưới trời một tấm ni-lông

nơi khi chiều B52 bừa ba đợt

nơi mấy năm rồi hố bom không đếm hết

nơi tôi chợt thốt niềm mơ giản dị của mình:

“chừng nào thật hoà bình

ra lộ 4 trải ni-lông nằm một đêm cho thoả thích”

thằng bạn tôi đăm đăm

nhìn một ngôi sao mọc trong hố bom nhoè nước

đôi mắt nó lạ lùng mà tôi thấy được

chứa đầy một hố bom và một ngôi sao”

(Một người lính nói về thế hệ mình)

Hy vọng, giờ đây khi những hố bom đã được san lấp, thì trong mắt bạn tôi chỉ còn những ngôi sao của một đêm đồng Tháp Mười ngan ngát hương sen hương cỏ. Dù bạn tôi có giữ trọng trách gì, thì tôi vẫn tin, những khát khao, những dằn vặt, và cả những phút im lặng ngày ấy vẫn nhắc được chúng tôi nhớ đến thời tuổi trẻ không đến nỗi hoài phí của mình. Vâng, khi chúng tôi trẻ, chúng tôi đã từng ước mơ mình sẽ trở thành những nhà văn trẻ, những nhà thơ trẻ.

Còn bây giờ, khi đã về già, chúng tôi mỗi lần gặp nhau lại hồi ức về những năm tháng thanh xuân ở chiến trường của mình, cả những năm tháng sau hòa bình mà mình vẫn sống như một người kháng chiến cũ. Tôi và các bạn mình đều khẳng định chắc như cua gạch một điều: đó là những tháng năm thanh xuân và “hậu thanh xuân” đẹp nhất của đời mình.

Thế cũng là được chứ ạ?

THANH THẢO

Từ khóa: Từ khóa:  thanh thỏa,  bước vào tuổi 25,  buổi sáng ấy, 


Tin tức khác

· CHÙM THƠ HUỆ THI - VẪN CÒN NHÂN NGHĨA GỌI TÊN MỖI NGÀY
· THẰNG QUÈ LẤY VỢ - Truyện ngắn của AHMED BOUZFOUR
· THƠ NGUYỄN MINH KHIÊM - CÁNH ĐỒNG NHIỀU HƯỚNG GIÓ
· CHÙM THƠ NGUYỄN HẢI YẾN - CHIẾC GHẾ AI NGỒI LÀ ĐẢM BẢO Ý ĐẸP LỜI HAY
· CHÙM THƠ NGUYỄN LẠC ĐẠO - GIỤC TRĂNG LÊN CHO KỊP TRƯỚC TRĂNG TÀ
· CHÙM THƠ 5 TÁC GIẢ Ở HÀ NAM
· CHÙM THƠ NGUYỄN NGỌC HƯNG - ẤM HƠI BẰNG HỮU GIÓ MƯA HÀNG
· Ở THÁI BÌNH CÓ MỘT NƠI MANG TÊN 'BẾN KHÔNG CHỒNG' BÊN DÒNG SÔNG TRONG VẮT
· CHÙM THƠ NGUYỄN MINH KHIÊM - THUYỀN BAO NHIÊU SÓNG MÀ KHÔNG THẤY TÌNH
· THƠ TRẦN NGỌC TUẤN - TÔI NGỒI VẼ NÚI LẠNH MƯỜI NGÓN TAY
· CHUYỆN LÀNG CHUYỆN XÓM: KỲ 16. XÓM ĐẠO - Hồi ức MAI BÁ ẤN
· CHÙM THƠ PHẠM PHƯƠNG LAN - NHẸ NHƯ NGỌN GIÓ THINH KHÔNG GIỮA TRỜI
· CHÙM THƠ 1-2-3 CỦA TRẦN THỊ THÙY VI - HẠT NẮNG SÀI GÒN CHIA LÀM HAI NỬA
· CHÙM THƠ NGUYỄN NGỌC HƯNG - MẤY TRĂM NĂM VẪN NHÌN NHAU RẤT TÌNH
· CHÙM THƠ LƯƠNG CẨM QUYÊN - LÁ VÀNG KÍN THỀM NÔNG NỔI
· CHUYỆN LÀNG CHUYỆN XÓM: KỲ 14. XÓM 2 - Hồi ức MAI BÁ ẤN
· CHUYỆN LÀNG CHUYỆN XÓM: KỲ 13. XÓM QUY KHU - Hồi ức MAI BÁ ẤN
· CHÙM THƠ VIẾT CHO THIẾU NHI CỦA HÀ DĨ
· CHUYỆN LÀNG CHUYỆN XÓM: KỲ 12. XÓM CÂY NỔ VÀ XÓM GÒ ĐU - Hồi ức MAI BÁ ẤN
· CHÙM TỨ TUYỆT CỦA ĐÀO ĐỨC TUẤN - GIÓ ĐẦU NGÀY THỔI MÃI THÀNH ĐAU

Tin tức mới
♦ NGƯỜI HỌC TRÒ ĐẦU TIÊN CỦA VĂN MIẾU - QUỐC TỬ GIÁM LÀ AI? (20/11/2026)
♦ HÀNH TRÌNH TÌM ĐƯỜNG CỨU NƯỚC CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH QUA GÓC NHÌN QUỐC TẾ (20/11/2026)
♦ THẦY TÔI TÊN LÀ PHẠM VĨNH CƯ (20/11/2026)
♦ PHAN BỘI CHÂU - TẦM NHÌN VƯỢT THỜI ĐẠI - Tiểu luận ĐINH TRÍ DŨNG (20/11/2026)
♦ CHÙM THƠ HUỆ THI - VẪN CÒN NHÂN NGHĨA GỌI TÊN MỖI NGÀY (18/11/2026)
Bạn đọc
Quảng cáo
 

Bích Khê tên thật là Lê Quang Lương

Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)

Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.

Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.

Tong truy cap Tổng truy cập: 2454081
Trong thang Trong tháng: 234706
Trong tuan Trong tuần: 81
Trong ngay Trong ngày: 162005
Truc tuyen Trực tuyến: 25

...

...

Designed by VietNetNam