Bài viết này dựa trên việc vận dụng lí thuyết chiếu vật để tiếp cận các văn bản thơ viết cho thiếu nhi qua các biểu thức chiếu vật chứa “trăng”. Trên cơ sở đó, chúng tôi chỉ ra ý nghĩa mà các biểu thức chiếu vật này đem lại trong việc thể hiện thế giới tâm hồn thơ trẻ, góp phần tìm ra sự tương đồng và khác biệt trong phong cách sáng tác thơ dành cho thiếu nhi của các tác giả Xuân Quỳnh vàTrần Đăng Khoa .
Đối với Nguyễn Khuyến, ông có vài chục bài thơ về mùa xuân. Xuân mang dương khí và thiên về cảm xúc tươi vui. Nhưng trong chùm thơ “Xuân nhật”, mùa xuân mang đầy ưu tư với những gam màu ảm đạm. Đây cũng có thể là một sự phát hiện, một nước cờ riêng của nhà thơ Nguyễn Khuyến khi chọn nhìn mùa xuân bằng những cảm xúc trầm lắng trong lòng mình.
Vào tháng 9/1925: xảy ra bi kịch thứ 12 trong đời Exênhin. Ông bị toà án xét xử với tội danh đánh lộn và vi phạm trật tự trị an. Mặc dù Bộ trưởng Văn hoá A.V. Lunatraxki can thiệp, xin bảo lãnh cho nhà thơ trẻ nhưng Tòa án và Ủy ban đặc biệt vẫn kiên quyết truy tố. Bạn bè phải đưa ông vào nhà thương điên để lánh nạn. Ngày 26/11/1925, Ganuskin làm thủ tục nhập viện cho ông. Ngày 28/11, ông viết bài Cây phong rụnglá. Cũng trong ngày hôm đó, cảnh sát đặc biệt đã tìm tới bệnh viện thần kinh. Đến ngày 21/12, Exênhin trốn khỏi bệnh viện về Lêningrat. Ngày 25/12, ông tự sát sau khi viết bài thơ tuyệt mệnh, trong đó có hai câu kết:
Tuy cùng làng, nhưng đã trên ba mươi năm, chúng tôi mới có dịp ngồi chuyện với nhau lâu hơn về những gì xa xưa, cả với bây giờ, thật thú vị. Nhà văn Phạm Trung Việt nhớ lại: Hôm gặp các anh là một ấn tượng, thật tình tôi rất bất ngờ, thoáng có chút lo, nhưng tôi trấn tỉnh ngay, mình có làm gì hại ai mà bận tâm?
Thơ Thanh Thảo là tiếng nói của người trí thức với rất nhiều suy tư, trăn trở về các vấn đề xã hội và thời đại. Điều đặc biệt là ông không rơi vào lối nghĩ đơn giản, dễ dãi và thông thường. Vì thế, cách nghĩ và cách viết của ông được thể hiện ở bề sâu, như nhà địa chất học luôn khai quật những thứ được cho là quý hiếm ở độ sâu nghìn mét vậy!
Tuyển tập “50 năm Nghiên cứu, lý luận, phê bình văn học Quảng Ngãi (1975 - 2025)” được xuất bản cùng lúc với 6 Tuyển tập khác thuộc các chuyên ngành: Thơ, Văn xuôi, Văn nghệ dân gian và Văn học Nghệ thuật các dân tộc thiểu số, Âm nhạc, Mỹ thuật và Nhiếp ảnh. Đây là 7 tuyển tập văn học, nghệ thuật nằm trong Kế hoạch của Ban Tuyên giáo Trung ương và Tỉnh ủy, UBND tỉnh Quảng Ngãi về “Tổ chức các hoạt động Tổng kết 50 năm nền văn học, nghệ thuật Việt Nam sau ngày đất nước thống nhất (30/4/1975 - 30/4/2025)” chào mừng Kỷ niệm 80 năm Khởi nghĩa Ba Tơ (11/3/1945 - 11/3/2025), 50 năm Giải phóng tỉnh Quảng Ngãi (24/3/1975 - 24/3/ 2025) và 50 năm Giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025). Từ hôm nay, trang bichkhe.com xin lần lượt giới thiệu các bài viết của các tác giả (kể cả một số bài viết không chọn in trong tập của các tác giả)
Hứa là làm, tôi bắt đầu cho trường ca tương lai bằng việc đọc hàng loạt tài liệu, những cuốn sách, những bài báo viết về cuộc khởi nghĩa này. Những tài liệu ấy tôi được ông Phạm Nhớ, bấy giờ làm Trưởng ban lịch sử Đảng của Tỉnh ủy Nghĩa Bình, nhiệt tình cung cấp cho tôi.
Không nhà thơ nào muốn ốm nặng để nằm viết tác phẩm cả. Nhưng tôi đã rơi vào trường hợp đó. Nằm bệnh viện buồn, thì cách giải sầu duy nhất là viết. Và trường ca « Trò chuyện với nhân vật của mình » đã ra đời ngay trong bệnh viện.
Tôi là người làng Sủi (Phú Thị - Gia Lâm - Hà Nội) - quê Cao Bá Quát. Vâng, tôi đã nhận ra ngay lập tức tiếng nói trong Đêm trên cát là tiếng nói người quê của mình. Nên tôi đã đọc bài ca ngót 500 câu thơ của Thanh Thảo với một cảm xúc khác thường. Một Cao Bá Quát đã hiện lên trong từng câu từng chữ. Chả khác nào Thanh Thảo là một “nhà ngoại cảm”.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.
