CHÙM THƠ VỀ HOA CỦA PHÙNG VĂN KHAI

NGUỒN: Vanvn- Cập nhật ngày: 17 Tháng 1, 2026 lúc 08:20

Tôi từng chủ trương viết một chùm thơ về các loài hoa mà chưa thực hiện được. Bỗng một chiều mưa nơi triền sông Đuống trước những vạt cúc mỏng manh trong mưa gió bỗng như chợt ngộ ra vẻ đẹp dâng hiến của hoa cúc trong đời sống ngày thường. Hoa cúc đã cho chúng ta những bài học đáng kể để ta mạnh mẽ hơn.

Hoa cúc trên bàn làm việc của vợ chồng Phùng Văn Khai

Thơ về hoa cúc

I.

Dâng hương thăm thẳm đình, đền

Tàn hoa em gửi phận mình nơi đâu?

Phận mình xanh những mùa sau?

Hay về biển rộng, sông sâu, thung ngàn?

II.

Mùa thu vàng cúc phố phường

Hoa in ngực áo thân thương dập dìu

Con đường ta đã từng yêu

Có còn hương cúc ít nhiều trong anh?

III.

Một mình bên đóa cúc xanh

Nhớ về cúc trắng thiên thanh nỗi buồn

Mong chi về những ngọn nguồn

Lặng nhìn hoa cúc dâng hương bốn mùa.

IV.

Vạt sông hoa cúc dầm mưa

Thương đàn bướm nhỏ gió lùa ngả nghiêng

Đình, đền, chùa, miếu thiêng liêng

Thơm từ hương cúc nơi triền sông mưa.

Tranh của họa sĩ Nguyễn Thị Tâm

Cảm thức trước hoa sen

Trong một tập thơ trước đó của mình, tôi từng có tới bảy bài thơ về sen. Sen luôn là một chủ đề hấp dẫn thơ ca, hội họa, điêu khắc cũng là chiều sâu triết lý nhân sinh về đời người, về vũ trụ. Tôi luôn muốn kéo hoa sen xuống thật gần với những câu chuyện gắn với con người nhưng cũng phải tùy duyên…

I.

Ao đình thi thức với hoa sen

Thức được trăm năm bỗng ngủ quên

Một hôm chuyển kiếp ta tỉnh dậy

Ngan ngát hương sen lá động thềm.

II.

Bùn đen cũng kiếp người thôi nhỉ

Sen trắng thì sao mắc lỗi lầm?

Núi đứng im, tự do mặc núi

Sen – bùn thơm mây nước phân vân.

III.

Sen nở, sen tàn mà chi nhỉ

Mùa đến, mùa đi cỏ xanh trời

Sen khuất, mặt bùn im lặng quá

Ta bỗng hai hàng nước mắt rơi.

IV.

Trà sen gói đượm lá sen già

Cành sen vun lửa nước u oa

Mặt người rạng rỡ bên hồ biếc

Ai biết cho ai một chén trà.

Chợt mùi hương bưởi

Đã mấy tháng liền mới có dịp trở về ngôi nhà chôn rau cắt rốn. Mọi thứ vẫn nguyên vẹn mà sao trong sâu thẳm tâm tư rất xốn xang. Kỳ diệu thay, mùi hương hoa từ cây bưởi trước sân nhà như đánh thức bao suy nghĩ về con người và đời sống. Cuộc sống luôn tiếp tục với sự thần kỳ và vĩ đại của nó. Mỗi chúng ta, may mắn thay được góp mặt cũng là càng ý thức sâu sắc sự sống của chính mình và hãy có trách nhiệm hơn với cuộc đời, với chính chúng ta.

I.

Vẫn mùi hương bưởi đấy thôi

Mấy mươi năm vẫn riêng mùi hương xưa

Tường rêu, sách cũ, rèm thưa

Chờ ta lác đác sao thưa cuối trời.

II.

Vẫn mùi hương bưởi đấy thôi

Mẹ già tóc bạc đêm ngồi đếm sao

Ta tìm chức trọng quyền cao

Biết chăng hương bưởi cao xanh đợi người.

III.

Mà hương thăm thẳm đất trời

Đợi ta núi lở sông bồi thơm hương

Tìm gì trong chốn văn chương

Nhớ chăng hương bưởi ngọn nguồn đợi ta?

IV.

Thật gần, hương bưởi thơm xa

Kết chùm quả ngọt gửi ta chân trời

Hương hoa như muốn nhắn lời

Mà thôi im lặng cho người phương xa…

Nhà thơ Phùng Văn Khai và mẹ – một người yêu thơ và cũng làm thơ

Hương huệ thơm Bến Nhà Rồng

Tôi đã nhiều lần đọc truyện ký Theo dấu chân Người của nhà văn Trình Quang Phú. Lần nào cũng vẹn nguyên cảm xúc trước mối tình của Bác Hồ với Út Huệ khi chia tay trên Bến Nhà Rồng.

Đã trên 100 năm (1911-2025) mà cuộc chia tay ấy vẫn như cứa vào trái tim hậu thế.

Và tôi viết thành thơ…

I.

Đã trăm năm sóng sánh Bến Nhà Rồng

Hương huệ thơm áo nâu sồng vai bạc

Đã trăm năm dòng sông ngân câu hát

Bóng người đi trong sóng nước thân tàu.

II.

Đã trăm năm hương huệ thoảng đêm sâu

Đêm nô lệ trăm năm trường máu đỏ

Đã trăm năm nhớ thương còn nguyên đó

Ai đã trở về ai vẫn đợi trăm năm.

III.

Chiếc khăn mang xuống tàu cũng đã trăm năm

Chiếc lược gửi cửa chùa trăm năm biếng chải

Mái tóc người xưa trăm năm không dài lại

Hương huệ thơm sân chùa cũng đã trăm năm.

IV.

Trong hương huệ thơm Bến cảng Nhà Rồng

Thơm mây nước ngực áo em sóng sánh

Trong tiếng chuông sắc trời cao thăm thẳm

Hương huệ thơm từ đôi mắt trăm năm…

PHÙNG VĂN KHAI