TỲ BÀ
.......
Tôi qua tim nàng vay du dương
Tôi mang lên lầu lên cung Thương
Tôi không bao giờ thôi yêu nàng
Tình tang tôi nghe như tình lang
Yêu nàng bao nhiêu trong lòng tôi
Yêu nàng bao nhiêu trên đôi môi
Đâu tìm Đào Nguyên cho xa xôi
Đào Nguyên trong lòng nàng đây thôi
Thu ôm muôn hồn chơi phiêu diêu
Sao tôi không màng kêu: em yêu
Trăng nay không nàng như trăng thiu
Đêm nay không nàng như đêm hiu
Buồn lưu cây đào tìm hơi xuân
Buồn sang cây tùng thăm đông quân
Ô! Hay buồn vương cây ngô đồng
Vàng rơi! vàng rơi: Thu mênh mông.
Diễn đàn lý luận
THƠ TRẦN CAO DUYÊN - DUYÊN NGẦM CỦA BIỂN
THƠ TRẦN CAO DUYÊN - DUYÊN NGẦM CỦA BIỂN
Mai Bá Ấn
Sinh ra, lớn lên, học Đại học Ngữ Văn rồi lại dạy học ngay trên quê hương mình; vùng đất Sa Huỳnh đã ám vào thơ Trần Cao Duyên như một định số: Triền cát dài bên vách núi chênh vênh/ Và gió biển như chàng trai phóng khoáng/ Chiếc vỏ ốc nhỏ nhoi nằm trên cạn/ Đâu biết giữa lòng cát ẩn một tình yêu (Quê cát). Có cái phóng khoáng của biển, nhưng thơ Trần Cao Duyên tuyệt nhiên không hề có cái dữ dội, xoáy lốc của biển khơi. Là thầy giáo, thơ anh trầm và hiền. Lời thơ nhỏ nhẻ như lời tỉ tê, gửi gắm âm thầm, vỗ về an ủi của con sóng đùa trên cát vàng những ngày trời êm biển lặng; lại vừaẩn chứa một thứ hương tình có sức lan tỏa dễ làm lòng người xao xuyến đến sững sờ như những cơn gió phóng khoáng từ khơi xa vuốt ve những triền núi đá: Đêm chờ xuân chăm chút mấy nhành hoa/ Ta vô ý đánh rơi chiếc bình ngày cưới/ Những mảnh vỡ trước giao thừa lầm lỗi/ Biết khi nào lành lại với thời gian?(Âm vực mùa xuân). Đang bị mê hoặc bởi những lời thủ thỉ, bị lôi cuốn bởi cái “Duyên ngầm” của cả con người và thơ Duyên, người đọc bất ngờ gặp những “cú” giật mình sững sờ bởi những tứ thơ Duyên “vô ý đánh rơi” hay và âm vang tính nhạc: Ngọn gió cuối đông đưa tôi về Cù Lao/ Cái tên lao xao những mảnh đời đầu sông cuối bể/ Vẫn chín chữ cù lao khi trở về đất Mẹ/ Dòng sông, con đò, những con đường thân thương đất nâu (Xanh như màu buổi ấy)…
Sinh năm 1958, Trần Cao Duyên xuất hiện sớm trên thi đàn Quảng Ngãi sau 1975, đến nay, anh đã cho ra mắt 2 tập thơ (Hoa hút mật - 2004, Với đảo mùa xuân - 2010) và một tập tản văn (Hát nữa đi Hương - 2013) cùng nhiều tuyển tập thơ in chung khác. Tạp chí Sông Trà xin giới thiệu Trang thơ Trần Cao Duyên cùng bạn đọc xa gần.
TRẦN CAO DUYÊN
Hội viên Hội VHNT tỉnh Quảng Ngãi
Hội viên Hội Nhà báo Việt Nam
QUÊ CÁT
Có thể nào quên được hỡi em
Khoảng trời ấy với miền quê cát ấy
Cánh diều trắng, buồm nâu, chiều gió dậy
Con thuyền và bến bãi, biển và trăng
Người yêu ơi em có ngại ngùng chăng
Khi anh dắt em về nơi gió cát
Nơi e ấp những loài hoa mộc mạc
Bình dị sắc màu hoa không muốn gọi tên
Triền cát dài bên vách núi chênh vênh
Và gió biển như chàng trai phóng khoáng
Chiếc vỏ ốc nhỏ nhoi nằm trên cạn
Đâu biết giữa lòng cát ẩn một tình yêu
Quê cát hừng lên trong ráng đỏ trời chiều
In dáng mẹ áo nâu vành nón trắng
Người đi biển rất đơn sơ bình lặng
Giữa chập chùng sóng đánh ngút ngàn xa
Đêm bâng khuâng trong vắt dải Ngân Hà
Đi bên biển ngỡ bên bờ huyền thoại
Điều mà cát bồi hồi chưa thể nói
Anh vẫn thầm cảm nhận trong tim
Nước triều lên dào dạt mãi bao đêm
Rồi để lại trên bờ từng ngấn sóng
Có chăng em những năm dài tháng rộng
Với quê cát ngọt ngào mình gởi nhớ trong nhau
Một bến đời - bến đợi - bến xôn xao
(Xin đừng hỏi đợi ai và ai đợi)
Khi cơn gió bờ dương thì thầm trao gửi
Và hàng dừa xõa tóc mộng mơ chi
Quê cát với anh nồng mặn lắm từ khi
Biết xếp giấy thả thuyền ra trước ngõ
Biết đuổi bắt con còng trên bãi gió
Biết cầm chèo bơi lội biết ra khơi
Ơi bãi cát, cây sào và tấm lưới giăng phơi
Con tàu lớn, những đêm vui mùa cá
Có nhớ người xưa chiếc lưỡi câu bằng đá
Cuộc sống vẫn tươi ròng trên mỗi nét hoa văn
Cát ngập ngừng êm ả dưới bàn chân
Người đi trước mồ hôi hòa mỗi hạt
Để có Sa Huỳnh - có một miền quê cát
Miền êm đềm sóng vỗ gọi người xa…
ÂM VỰC MÙA XUÂN
Ai đó kiểng chân là chạm cánh mai vàng
Ta dong ruổi một đời chỉ gặp mình thao thức
Đi giữa mùa thơ tìm câu hạnh phúc
Những ngôn từ xa xỉ đánh lừa ta
Tội nghiệp chú nai gõ móng vọng trăng ngà
Rừng nguyên sinh thâm u đầy lá mục
Tiếng chim chiều cuối năm kêu gì xa xót lắm
Như âm vực cuối cùng vừa tách bỏ lời ca
Đêm chờ xuân chăm chút mấy nhành hoa
Ta vô ý đánh rơi chiếc bình ngày cưới
Những mảnh vỡ trước giao thừa lầm lỗi
Biết khi nào lành lại với thời gian?
CẢM NHẬN HỘI AN
chiều Hội An
mái phố lăn tăn gờn gợn bóng thời gian
nghe những trăm năm
thầm thào
trên rêu mờ tháp cổ
áo trắng em bay lùa mây vào phố
chiều bồng bềnh sương khói tứ thơ trôi
vòm me già
mấy nốt lá vàng rơi
phố cổ chớm thu bâng khuâng dòng nhạc cảm
nảy vội nhánh si non trên bức tường rong xám
mắt lá ngập ngừng xanh
rượu một mình
quán vắng chiều hanh
giữa trầm mặc Hội An chợt thấy mình nông nổi
thả chiếc lá thu vàng màu thời gian già cỗi
theo tiếng chuông chiều tàn trôi tản mạn trên sông.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.