Có thể hơi quá lời khi nói về một “dòng thơ Điện Biên Phủ” nhưng chắc chắn là có số lượng lớn những bài thơ hay về trận quyết chiến chiến lược của Quân đội nhân dân Việt Nam trong những ngày vào hạ năm 1954.
Tôi khởi đầu bài viết nầy về “ Cuộc Đời Và Thơ Ca Của Lê Văn Ngăn “ trong dòng chảy văn học miền Nam trước 1975 và sau nầy bằng những thác từ trên để nhìn về nỗi đau và lòng khát vọng mà chúng tôi cùng thế hệ đã bật ra tiếng lời, để thành những bài thơ của mọi con tim trong giai đoạn tan thương của đất nước.
"Chín lễ tượng trưng cho chín vía. Hắn cùng các cô gái đã quen với tục này mỗi khi ế khách. Đốt chín lễ, để hong khô chín luồng âm vía nặng nề hóa giải rủi ro, cho tài lộc được hanh thông. Chỉ riêng cô nào trinh nguyên mới được cầm tiền mã đốt."
Đối với những tác phẩm văn học, thời gian là sự sàng lọc công bằng nhất để trả lời câu hỏi về giá trị. Có những tác phẩm, khi vừa ra đời đã được tung hô, ngợi ca nhiệt liệt, nhưng rồi nhanh chóng rơi vào quên lãng. Ngược lại, có những tác phẩm, dẫu khi mới xuất hiện bị đón nhận một cách hờ hững, thậm chí bị lên án, vùi dập… nhưng qua thời gian, những giá trị đích thực của nó được trả lại. Và bạn đọc sẽ có sự phán xét công bằng và chính xác.
Đọc tiểu thuyết Những kẻ giời hành (NXB Công an nhân dân, 2015) của Đặng Vương Hưng tôi - và có lẽ nhiều độc giả khác có cùng tâm thế - bị ám ảnh bởi câu chuyện về những thân phận người trong một cuộc bể dâu rất nhiều “những điều trông thấy mà đau đớn lòng”. Ngay nhan đề tiểu thuyết đã ám gợi độc giả, khiến họ ngay lập tức phải đặt câu hỏi “vì sao con người lại bị biến thành những kẻ giời hành?”.
Sinh ngày 24.3.1916 (tức ngày 21.2. năm Bính Thìn)
Tại quê ngoại ở xã Phước Lộc, nay là xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh.
Ông lớn lên và sống chủ yếu tại quê nội ở thị trấn Thu Xà, thuộc xã Nghĩa Hòa, huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi. Đó là một thị trấn cổ, có nhiều Hoa kiều đến sinh cơ lập nghiệp. Nhờ giao thông thuận tiện, có sông lớn, gần cửa biển, nên Thu Xà đã từng có thời kỳ rất sầm uất, buôn bán thịnh vượng, nhưng đã dần sa sút từ khi chiến tranh thế giới lần thứ hai nổ ra.